Praktijkervaring Twentse Zorgcentra

'Net dat beetje extra dankzij onze vrijwilligers'

Welk werk mogen vrijwilligers eigenlijk doen? Wat kun je hen veilig laten doen en wat niet? Bij De Twentse Zorgcentra zijn ze druk bezig geweest om hiervoor een goede manier te bedenken. De nieuwe afspraken hebben gezorgd voor een vrijwilligershandboek.

De Losserhof

Twentse zorgcentraTanja Eidhof (34) is teamleider Dagbesteding bij de LosserHof, een woon- en werkorganisatie voor mensen met een verstandelijke beperking. Dit maakt deel uit van De Twentse Zorgcentra. Op de LosserHof wonen zo'n 300 cliënten. Voor hun dagbesteding kunnen ze naar een wijnmakerij, kunstuitleen, kaarsenmakerij, linnendienst, hout- en tuingroep of klussendienst. 'Daar werken ze vooral mee', vertelt Tanja. 'De cliënten van de klussendienst halen bijvoorbeeld de vuile was van bewoners op. Deze worden door de cliënten van de linnendienst gesorteerd. Bij deze arbeidsmatige activiteiten worden ze geholpen door beroepskrachten: bij de LosserHof werken zo'n 50 activiteitenbegeleiders.

Andere activiteiten

Daarnaast zijn er ook activiteiten die zorgen voor beleving van cliënten, bijvoorbeeld voor mensen met een meervoudige beperking. Ook zijn er creatieve activiteiten, zoals de keramiekgroep voor ouderen. En er zijn recreatieve activiteiten, zoals toneel- en musicalvoorstellingen of uitstapjes. Bij de LosserHof hoort ook een boerderij waar bewoners aan het werk kunnen. Dat geldt ook voor mensen die niet bij ons wonen, maar wel een indicatie dagbesteding hebben. Op de boerderij werken ook 35 vrijwilligers. Voorbeelden van vrijwilligerswerk zijn ondersteunende werkzaamheden bij houthakken, dierenverzorging, sloten uitbaggeren en stallen uitmesten.'

Wie bedient de tillift?

Een populaire activiteit op de LosserHof is het huifbedrijden. Een huifbed is een stalen frame, waarin twee pony's lopen. Over hun ruggen is een doek gespannen, waarop een cliënt kan liggen. 'Om deze activiteit goed te laten gaan, zijn er altijd drie mensen aanwezig: één beroepskracht en twee vrijwilligers', vertelt Tanja. 'Die vrijwilligers zijn echte paardenliefhebbers. Zij maken de pony's klaar, zitten op de bok en verzorgen de dieren na afloop. Maar ze leggen de cliënten soms ook in de tillift om hen op het huifbed te krijgen.' De vraag is of dat mag. 'Ons vrijwilligersbeleid is dat vrijwilligers geen taken overnemen van beroepskrachten in de gehandicaptenzorg', zegt coördinator vrijwilligers Ada Weelink (52). Vrijwilligers helpen vooral bij welzijnsactiviteiten en doen kleine klusjes. In de praktijk is het soms lastig om aan te geven waar precies de grens ligt tussen vrijwilligerswerk en werkzaamheden van professionals in de gehandicaptenzorg. Als organisatie willen we daarom nadenken over deze grenzen. We lopen hierin voorop binnen het landelijke project Zorg Beter met Vrijwilligers 2'.

Risicovolle- en voorbehouden handelingen

Een populaire activiteit op de LosserHof is het huifbedrijden. Een huifbed is een stalen frame, waarin twee pony's lopen. Over hun ruggen is een doek gespannen, waarop een cliënt kan liggen. 'Om deze activiteit goed te laten gaan, zijn er altijd drie mensen aanwezig: één beroepskracht en twee vrijwilligers', vertelt Tanja. 'Die vrijwilligers zijn echte paardenliefhebbers. Zij maken de pony's klaar, zitten op de bok en verzorgen de dieren na afloop. Maar ze leggen de cliënten soms ook in de tillift om hen op het huifbed te krijgen.' De vraag is of dat mag. 'Ons vrijwilligersbeleid is dat vrijwilligers geen taken overnemen van beroepskrachten in de gehandicaptenzorg', zegt coördinator vrijwilligers Ada Weelink (52). Vrijwilligers helpen vooral bij welzijnsactiviteiten en doen kleine klusjes. In de praktijk is het soms lastig om aan te geven waar precies de grens ligt tussen vrijwilligerswerk en werkzaamheden van professionals in de gehandicaptenzorg. Als organisatie willen we daarom nadenken over deze grenzen. We lopen hierin voorop binnen het landelijke project Zorg Beter met Vrijwilligers 2'.

Net dat beetje extra

‘Het is van belang dat de organisatie de vrijwilliger zo goed mogelijk helpt om de risicovolle handeling goed uit te voeren’, stelt Ada. 'Dat betekent dat vrijwilligers ook les of training kunnen krijgen. Of beschermende kleding, als dat nodig is.

De coördinatoren voor vrijwilligers maken formulieren. Deze helpen de teamleiders bij het nadenken over de extra scholing, training of begeleiding die een vrijwilliger nodig heeft. En op elke afdeling zit een contactpersoon voor de vrijwilligers. Deze kunnen zij als eerste aanspreken. 'Zo vullen we het vrijwilligersbeleid stap voor stap verder in', zegt Ada. 'Uiteindelijk komen alle afspraken in een Handboek Vrijwilligers te staan.' Tanja: 'We vinden het heel belangrijk om de zaken voor onze vrijwilligers goed te regelen. Want we zijn heel blij met ze en trots op ze. Zij brengen de maatschappij binnen. Zij zijn voor cliënten een aanvulling op hun sociale netwerk. Ook zorgen ze ervoor dat we meer leuke dingen kunnen doen. Het is maar de vraag of zoiets als huifbedrijden zonder hen zou kunnen.

Je kunt daar geen drie professionele krachten bij zetten: dat is te duur. Natuurlijk zouden de cliënten zonder vrijwilligers ook dagbesteding krijgen. Maar dankzij onze vrijwilligers kunnen we net een beetje extra doen.'

Het handboek

Het beleid van de Twentse Zorgcentra is met hulp van Zorg Beter met Vrijwilligers in een handboek gezet. Medewerkers en afdelingen van De Twentse Zorgcentra kunnen dit gebruiken als hulp als zij met vrijwilligers werken. Het kan gebruikt worden in de zorg en de dagbesteding.

Meer weten?

Bekijk de site van Zorg Beter met Vrijwilligers

Lees ook

Deel deze content

Deze website gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren.

Meer weten...