‘Lichttherapie heeft positieve invloed op stemming’
Gepubliceerd op:
Vaak kiezen professionals in de gehandicaptenzorg voor gedragstherapie of medicatie bij depressieve klachten bij cliënten. Maar heb je weleens gedacht aan de mogelijkheid van lichttherapie? Praten is bij lichttherapie niet nodig, wat voor sommige mensen met een verstandelijke beperking juist prettig kan zijn.
Uit algemeen onderzoek weten we dat lichttherapie depressieve klachten bij mensen kan verminderen. Het kan hierbij gaan om klachten die te maken hebben met het seizoen. Maar ook om klachten die daar niets mee te maken hebben. Dat heeft voordelen, weet ook de Academische Werkplaats GOUD. Daarom hebben zij de aanpak lichttherapie ontwikkeld voor mensen met een verstandelijke beperking.
Sombere bewoners
Mirjam Zijlmans is gedragskundige en beleidsadviseur wetenschappelijk onderzoek bij Amarant. Ze vertelt: ‘We passen lichttherapie meestal toe bij bewoners die wat somber zijn. Die somberheid merken we doordat ze zich dan terugtrekken. De therapie houdt in dat een cliënt 2 weken lang vroeg in de ochtend 20 minuten voor een lichtlamp zit.’
Ook voor mensen die zich niet goed kunnen uiten
Mirjam: ‘We kijken bij lichttherapie op maat wat mogelijk is. Zo is het belangrijk dat de lichttherapie in de ochtend gebeurt voor een goed dagritme. Veel van onze cliënten kunnen zich niet goed in een gesprek uiten door hun beperking. Daarom kijken we vooral naar gedrag. We zien dat lichttherapie een positieve invloed heeft op hun stemming.’
Tijdens ontbijt of puzzel
Persoonlijk begeleidster Feline Spijkers past de therapie toe bij Berry, een van haar cliënten. Dit doet ze nadat een gedragskundige heeft beoordeeld of lichttherapie geschikt is. Feline: ‘Zodra de dagen korter worden, maak ik gebruik van de lichtlamp. In het geval van Berry zit hij dan ongeveer 20 minuten in de woonkamer aan de eettafel. Hij zit dan schuin voor de lamp. Ondertussen ontbijt hij, drinkt hij koffie, of maakt hij een puzzel.’
Zodra de dagen korter worden, maak ik gebruik van de lichtlamp. In het geval van Berry zit hij dan ongeveer 20 minuten in de woonkamer aan de eettafel.
Feline Spijkers, begeleider
Evaluatie met vragenlijst
Feline: ‘Na een periode van lichttherapie evalueren we samen met de gedragskundige zijn gedrag met een vragenlijst. Deze lijst heet de ‘Angst, Depressie En Stemming Schaal’. Mijn ervaring is dat de therapie hem weer wat vrolijkheid brengt. Berry kan zich niet goed uitdrukken. Toch kun je wel merken dat als hij de therapie niet krijgt, zijn stemming somberder is. Ik denk dat meer cliënten voordeel kunnen hebben van lichttherapie.’
Erkende interventie
Vilans heeft de interventie Lichttherapie opgenomen in de Databank erkende interventies. De Erkenningscommissie Gehandicaptenzorg heeft de interventie in 2023 namelijk erkend als goed onderbouwd. Dit betekent dat de aanpak van de interventie duidelijk beschreven is. Er wordt uitgelegd waarom de aanpak waarschijnlijk werkt. Hierbij is gebruik gemaakt van wetenschappelijke theorieën en onderzoek. Ook is er bewijs dat de interventie goed uit te voeren is in de praktijk. De interventie is trouwens ook geschikt voor jongere mensen met een verstandelijke beperking.