Bedsensor
Laatst bijgewerkt op: 03-09-2025
Als zorgprofessional kun je niet overal tegelijk zijn. Daarom is het handig om te weten wanneer een cliënt hulp nodig heeft. Ligt de cliënt lang in een houding, onrustig te woelen of maakt hij aanstalten om op te staan? Een bedsensor kan hierbij op afstand inzicht geven. Ontdek hier alles over de inzet van de bedsensor.
In het kort
Sector
Gehandicaptenzorg, Verpleeghuiszorg
Voor wie
Zorgverleners
Fase
Borgen en opschalen
Een bedsensor is een (lerend) systeem van monitoring met sensoren. Dit gebeurt via een bedplaat die op borsthoogte onder het matras wordt geplaatst. De verschillende sensoren in de bedsensor kunnen druk(verdeling) en trillingen meten. Artificiële intelligentie (AI) kan ervoor zorgen dat het systeem zich aanpast aan de individuele cliënt.
De bedsensor neemt het volgende waar:
- grote bewegingen, zoals houdingsveranderingen en opstaan uit bed;
- kleine trillingen, zoals ademhaling en hartslag.
Een zorgprofessional krijgt via een app op de telefoon informatie over:
- wie in bed ligt;
- wie op de bedrand zit;
- wie uit bed is;
- wie onrustig is;
- wie lang in dezelfde houding ligt en daardoor op de hoogte is wie wisselligging nodig heeft;
- wie er geen teken van leven geeft.
Met een bedsensor hebben zorgprofessionals inzicht in welke cliënten rustig in bed liggen, uit bed zijn of lang in dezelfde houding liggen. Naast dit overzicht heeft de bedsensor meer mogelijkheden. Zo bevat de applicatie een dag- of weekoverzicht. Hierin staat onder andere informatie over de nachtrust van een cliënt over een langere periode. De informatie geeft input voor onderzoek of hoe je de zorg anders kunt inrichten.
De geavanceerde bedsensor is in theorie voor iedereen geschikt, maar is het meest van toegevoegde waarde bij de volgende cliëntgroepen:
- oudere psychogeriatrische en somatische cliënten in verpleeghuizen
- andere mogelijke doelgroepen: cliënten met Parkinson, niet-aangeboren hersenletsel (NAH) en met een ZZP-LG4-indicatie (beschut wonen met intensieve begeleiding en uitgebreide verzorging)
Wonen mensen met dementie alleen, thuis of in een woonzorgcentrum (buiten het groepswonen)? Dan sluit leefpatroonmonitoring met monitoringsfuncties beter aan. Een bedsensor kan deel uitmaken van een volledige set sensoren voor leefpatroonmonitoring.
Tot nu toe is er weinig bekend over de toepasbaarheid van de bedsensor bij mensen met een verstandelijke beperking. Ook zijn er veel verschillen in beperkingen tussen doelgroepen, manieren van wonen en de benodigde zorg en ondersteuning binnen de gehandicaptenzorg. Die verschillen zijn moeilijk op te nemen in de algoritmes. Algoritmes zijn een serie regels of instructies die een computer gebruikt om een probleem op te lossen of een taak uit te voeren. De algoritmes zijn nodig om signalen van beweging en activiteit om te zetten in betrouwbare informatie over het patroon van slapen en wakker zijn.
Het kost soms even tijd, maar over het algemeen hebben zorgprofessionals na vrij korte tijd vertrouwen in de bedsensor en de bijbehorende app. Het vervangt de nog veelgebruikte ‘belpalen’: een enkelvoudige infrarood-bewegingssensor op een standaard die bij het bed wordt geplaatst. Deze hebben een vrij hoog niveau van valse positieve meldingen: er is wel een melding 'uit bed', maar de cliënt ligt nog in bed. Hierdoor treedt alarmmoeheid op: na de zoveelste valse positieve melding wordt niet (snel) meer gereageerd op een melding. Nachtelijke rondes, waarbij ook de kamer van de cliënt wordt binnengegaan, blijven in de routine.
De bedsensor is ontwikkeld om het werk van zorgprofessionals te verlichten en de nachtrust van cliënten te verbeteren. De sensor moet zorgen voor minder of geen nachtrondes en minder onrust in de nacht. Via een gebruiksvriendelijke app of een dashboard kan de zorgprofessional de situatie op afstand volgen en gericht en op tijd ingrijpen wanneer nodig
Digitale vaardigheden
Bij sommige bedsensoren is het mogelijk om profielen voor cliënten in te stellen. Als zorgprofessional bepaal je zelf welke metingen actief zijn. En je bepaalt of het systeem bij een bepaalde melding een tijdsvertraging moet toepassen. Zo kun je bijvoorbeeld instellen dat er pas een melding komt als de cliënt na 15 minuten nog niet terug in bed is. Het is daarbij van groot belang dat je dit profiel ook opneemt in het zorg- of ondersteuningsplan van de cliënt. Het vraagt wel wat digitale vaardigheden van de zorgprofessional om de profielen in te stellen. Soms kan extra training nodig zijn. De cliënt zelf heeft weinig te maken met deze technologie.
Wat kan beter? Een aanbeveling is het systeem van de bedsensor volledig te gaan gebruiken, dat wil zeggen de bedsensor plus de bijbehorende smartphone-app. Het aansluiten van de bedsensor op een al bestaand systeem met bijbehorende app in de zorgorganisatie betekent meestal verlies van een deel van de functies van de bedsensor. Hiermee wordt de koppeling bedoeld met een bestaand systeem voor oproepen, bijvoorbeeld een VerpleegOproepSysteem (VOS-systeem).
Wet zorg en dwang (Wzd)De geavanceerde bedsensor valt onder de categorie 'toezicht op afstand'. De Wzd is dan van toepassing. Lees meer over digitale zorg en de Wzd.
Wil je meer weten over onderzoeken, waardebepaling, praktijkverhalen of financiering? Lees dan verder op de Kennisbank Digitale Zorg van Vilans.