Naar hoofdinhoud Naar footer

Checklist Pijngedrag (CPG)

Gepubliceerd op: 29-11-2019

Laatst bijgewerkt op: 14-09-2026

Jongeren en kinderen met een uitingsbeperking of een zeer ernstige verstandelijke beperking kunnen niet vertellen dat ze pijn hebben. Omdat ze dit niet kunnen verwoorden, zijn ze afhankelijk van anderen. Begeleiders of familieleden moeten de signalen die cliënten geven kunnen zien en begrijpen. De pijnobservatielijst Checklist Pijngedrag (CPG) helpt daarbij.

In het kort

Type tool

Checklist

Voor wie

Begeleiders

Cliëntgroep

Mensen met een beperking

Ontwikkelaar

Met de pijnobservatielijst CPG beoordeel je pijngedrag. In de observatielijst zijn er 10 gedragsuitingen, die gaan bijvoorbeeld over:

  1. Gezichtsuitdrukkingen: heeft een cliënt een gespannen gezicht?
  2. Stemming: is een cliënt paniekerig?
  3. Geluiden: kreunt of jammert een cliënt? 
  4. Fysiologische signalen: huilt de cliënt, of heeft hij tranen in zijn ogen?

Er zijn handige hulpmiddelen bij de observatielijst, zoals een instructiekaart en beslisboom. En er zijn plaatjes als voorbeelden van gezichtsuitdrukkingen.

CPG kan gebruikt worden bij kinderen en jongeren met een uitingsbeperking of een ernstige verstandelijke beperking. De lijst kan worden ingevuld door begeleiders, verpleegkundigen en artsen. De lijst is ook te gebruiken als de waarnemer niet bekend is met het kind of de jongere.

Je zet een kruisje bij het gedrag dat je ziet. Daarna geef je een cijfer tussen 0 (geen pijn) en 10 (de ergst denkbare pijn) om aan te geven hoeveel pijn je denkt dat iemand heeft. Je kunt dit doen als een eerste meting, of als je denkt dat iemand pijn heeft na een operatie.

Bij een hoge score op gedrag is er waarschijnlijk sprake van pijn, maar er kan ook een andere reden zijn. Door een cijfer tussen de 0 en 10 te geven, wordt het plaatje compleet gemaakt.

Je kijkt hoeveel gedragingen je hebt aangekruist en welk pijncijfer je hebt gegeven. Met de beslisboom bepaal je dan of er waarschijnlijk sprake is van pijn.

Om te kunnen werken met CPG heb je de juiste kennis nodig. Informatie over trainingen is momenteel onbekend.

De lijst is goedgekeurd voor chronische pijn, maar ook voor pijn na een operatie.

Inschrijven nieuwsbrief

Wil je op de hoogte blijven van het laatste nieuws en de handigste tips en tools voor de gehandicaptenzorg? Meld je dan aan voor de nieuwsbrief en ontvang direct het Activiteitenboek voor de gehandicaptenzorg.


Voor meer informatie over de verwerking van persoonsgegevens, zie onze privacyverklaring.