Inzichten hoe stepped care de gehandicaptenzorg écht verder helpt
Gepubliceerd op: 02-06-2026
Drukke huisartsen en een tekort aan artsen verstandelijk gehandicapten (artsen VG) zetten de toegang tot medische generalistische zorg (MGZ) onder druk. Stepped care kan helpen om zorg slimmer te organiseren.
In de praktijk zien we dat extra druk in de toegang tot MGZ nu al leidt tot onzekerheid, vertraging en extra druk bij zorgpersoneel. Maar het belangrijkste is natuurlijk dat dit voor mensen met een beperking kan leiden tot gezondheidsrisico’s en verminderde kwaliteit van leven. Stepped care kan uitkomst bieden. Maar wat is belangrijk om bij stepped care te weten? En hoe geef je het vorm? In dit artikel delen we 4 inzichten.
Wat is medisch generalistische zorg?
MGZ is medische zorg die huisartsen en artsen verstandelijk gehandicapten (artsen VG) in samenspel leveren. Zowel overdag als in de avond, nacht- en weekenden (ANW-uren). De toegang tot MGZ komt steeds meer onder druk te staan. Artsen VG zijn schaars en de zorgvragen worden complexer. Huisartsen krijgen het drukker en lopen vast bij complexe zorgvragen omdat ze moeilijk om advies kunnen vragen.
Inzicht 1: Stepped care is geen bezuiniging, maar anders organiseren
Vaak denken professionals bij stepped care aan bezuinigingen. Maar dat is niet de juiste insteek. De focus blijft de juiste zorg, op het juiste moment, door de juiste persoon. Niet iedereen heeft direct een huisarts of arts VG nodig. Door klein te beginnen, blijven de huisarts en de arts VG beschikbaar voor wie het écht nodig heeft.
Inzicht 2: Denk aan de verpleegkundig specialist of physician assistant
Er zijn te weinig artsen, maar je hoeft een vraag niet altijd neer te leggen bij een arts. Je kunt bijvoorbeeld ook denken aan een verpleegkundig specialist (VS) of physician assistant (PA). Die voert zelfstandig regie, komt op locatie en is het vaste aanspreekpunt. Dit is niet alleen taakherschikking, maar ook zorg die passend is bij mensen met een beperking. Lees meer over taakherschikking in de medisch generalistische zorg.
Inzicht 3: Tijdig signaleren is belangrijk
De eerste die iets ziet is niet de arts of specialist, maar de naaste of begeleider. Die ziet bijvoorbeeld dat gedrag anders is, iemand slechter slaapt of minder eet. Deze signalen zijn heel belangrijk. Bij vroeg signaleren kan een complexere zorgvraag worden voorkomen. Dit is beter voor de persoon met een beperking en voorkomt dat een zorgvraag onnodig escaleert. In het organiseren van stepped care, heeft het goed signaleren dus een belangrijke plek.
Inzicht 4 : Stepped care lukt alleen samen
We zien dat het organisaties steeds minder goed lukt om MGZ als organisatie alleen te regelen. Goede samenwerking in de regio is daarom belangrijk. Niet alleen om zorg beschikbaar te maken, maar ook om duidelijkheid te creëren. Wie doet wat, en wanneer?
Het organiseren van stepped care maakt het nodig dat begeleiders, huisartsen, artsen VG, verpleegkundigen, VS-en/PA’s en organisaties samen optrekken. We zien verschillende voorbeelden in regio’s waar dat al gebeurt. Zij pakken het probleem samen op: geen eilandjes, maar een netwerk.
Webinar Stepped care in de gehandicaptenzorg: Hoe helpt het ons ècht verder?
In dit webinar, georganiseerd door Vilans, bieden we een afwisselend programma met een plenair gedeelte met goede praktijkervaringen en ruimte voor uitwisseling waarin we samen op zoek gaan naar wat werkt voor professionals.
De toegang tot het webinar is kosteloos en vindt plaats op 23 juni 2026 van 15.30 tot 16.45 uur.
Werk je in de medische of verpleegkundige zorg binnen de gehandicaptenzorg en herken je de vraagstukken rondom ANW, rolverdeling of regionale samenwerking? Dan is dit webinar voor jou.
Over Medisch generalistische zorg in de regio
Deze informatie is je aangeboden vanuit Medisch generalistische zorg in de regio. Een programma dat wordt uitgevoerd door Vilans en de Erasmus Universiteit Rotterdam (EUR). MGZ in de regio ondersteunt regio's bij het anders organiseren en verbeteren van medisch generalistische zorg voor kwetsbare ouderen en mensen met een beperking. De nadruk ligt hierbij op regionale samenwerking. Bekijk de pagina over het programma Medisch generalistische zorg in de regio.
Lees meer
Lees het artikel 'Als iedereen samenwerkt en zijn deel van de zorg pakt, komt het goed'.