Toon zoekbalkToon menu

Coronavirus

Hoe is het wanneer je cliënt aan corona overlijdt? 06/07/2020

Chantal Leferink is begeleider bij Aveleijn en maakte van nabij mee hoe het is om iemand aan corona te verliezen. In dit interview deelt ze haar ervaring in gesprek met geestelijk verzorger Annemieke Kappert van Amerpoort.

Chantal weet nog goed hoe een bewoonster bij hen ziek werd: ‘Dat was eind maart zo ongeveer. Ze trok zich erg terug van alles. Het duurde even voordat we ontdekten wat er aan de hand was. De bewoonster is verstandelijk beperkt en heeft dementie. Daardoor kon ze haar klachten niet goed uitleggen. De arts dacht aan een blaasontsteking of darminfectie.’

Onwerkelijk

Met deze verdenking, is Chantal toen samen met de bewoonster naar de spoedpost in ZGT Almelo geweest. ‘We moesten daar plaatsnemen in een voorverwarmde tent. Daar begon ze met niezen en nieste vol in mijn gezicht. Onze cliënt kreeg vrij snel een mondkapje, maar ik pas veel later. Toen bleek dat het waarschijnlijk corona was, stapten de artsen gelijk een meter van mij vandaan. “Het is 99 % zeker dat ze corona heeft,” zeiden ze. En daar stond ik dan. Het was zo onwerkelijk.’

Zelf besmet?

De bewoonster mocht na de onderzoeken weer naar huis, maar moest wel in isolatie op haar kamer. De uitslag van de test zou de volgende ochtend bekend zijn. Chantal: ‘Ik heb direct de manager gebeld om te overleggen over hoe verder. Er is toen een coronacrisisteam op de locatie gekomen. Die hebben alles tot in de puntjes geregeld, waaronder de inzet van beschermingsmiddelen. De familie wilde ik pas bellen nadat het 100 % zeker was dat het corona was. Ik vertelde de manager dat ik mogelijk zelf ook besmet was. In overleg ben ik toen wel met de cliënt mee teruggegaan. Ik heb de hele avond nog gewerkt in het isolatieappartement waar de bewoonster ook was. Zo kon ik anderen niet besmetten. Daarna ben ik 2 dagen thuisgebleven. Omdat ik klachtenvrij bleef kon ik daarna weer aan het werk.’ 

Waar heeft ze het opgelopen?

Chantal: ‘Wat me opviel was dat de zus er goed mee omgaan toen het corona bleek te zijn. De bewoonster is 65 en dat is al enorm op leeftijd voor iemand met het Downsyndroom. Maar ik vroeg me wel af waar ze het heeft opgelopen. De dagbestedingslocaties waren immers al gesloten.‘

Wat doet het met jou?

Annemieke: ‘Ik begrijp dat je als begeleider bezig bent met zo’n vraag. Maar uiteindelijk heeft het geen zin om zoiets uit te zoeken. Want wat levert dat nou op? Wanneer je merkt dat een collega, net zoals Chantal, hier bijvoorbeeld mee bezig is, kun je beter stilstaan en luisteren naar: “Wat doet het met jou?” Daar heeft iemand veel meer aan.’

Het ging heel snel

De cliënt verbleef in een speciaal isolatieappartement: ‘Ze was daardoor even helemaal beduusd. Daarom heb ik zoveel mogelijk van haar vertrouwde spulletjes daar neergezet, waaronder de sjoelbak. Ik vroeg haar of ze wilde sjoelen. Maar ze zei: “Nee, ik zit hier goed.” Dat waren haar laatste woorden. Daarna is het heel snel gegaan. Ze had veel pijn. Ik heb toen met de familie gesproken en gevraagd “Wat is jullie wens?” We hebben besproken dat dit het eindstation zou zijn. Ze kreeg morfine toegediend en werd in slaap gebracht.’

Langskomen of niet?

Chantal: ‘De zus mocht langskomen. Dat vond ze heel fijn. Wat ik wel moeilijk vond was dat ik haar officieel volgens de richtlijnen na anderhalf uur weg moest sturen. De volgende dag heb ik haar zus weer opgebeld en gevraagd of ze weer wilde langskomen. Dat wilde ze wel. Ze is toen bij haar gebleven tot haar overlijden. Wij vonden aan het einde dat ze zo lang als nodig aanwezig moest kunnen zijn. Het overlijden heeft een diepe indruk op me gemaakt. Maar als team zijn we hierdoor wel erg hecht geworden.’

Laat de keuze bij verwanten

Annemieke: ‘Als geestelijk kwam ook ik in de situatie terecht waar ik met familieleden in gesprek moest gaan. Hun familielid ging dan zo hard achteruit dat ik moest vragen of ze op bezoek kwamen om afscheid te nemen. De verwanten zaten zelf in een risicogroep. Dat moet een onmogelijke keuze voor hen zijn geweest. Het gesprek hierover aangaan was belangrijk. Het luisteren naar hun levensverhaal, zorgen en twijfels heeft hen geholpen. Sommige familieleden hebben besloten om toch niet langs te komen. Wat hun keuze ook was, dat begrepen en respecteerden we.’

Maak moeilijke keuzes niet alleen

Annemieke: ‘Bij veel begeleiders leeft de vraag hoe je om kunt gaan met dit soort moeilijke keuzes in gesprek met familieleden. Het belangrijkste is in ieder geval om het gesprek te voeren. Herken en erken dat het niet makkelijk is en dat je het niet alleen hoeft te doen. Samen zo’n keuze maken, maakt het draaglijker.’

Gedoseerde en open communicatie

‘Daarnaast is communicatie van grote waarde in gesprek met familieleden. We staan allemaal voor moeilijke keuzes. Herken en erken dit ook. Sluit daarbij aan waar iemand op dat moment zit. Heb oog voor en luister naar de ander. Laat ook zien wat er ingewikkeld is en waar het je raakt als medewerker. Je kunt bijvoorbeeld best tegen een verwant aan de telefoon zeggen: “Ik vind het heel moeilijk, maar ik weet het ook even niet.” Die openheid is een voorwaarde om goed te kunnen werken.’

Reageer op deze pagina

JOUW REACTIE
Wil je een link invoegen in de tekst? Zet de link tussen vierkante haken: [www.kennispleingehandicaptensector.nl]





Cookies op de website van Kennisplein Gehandicaptensector

Kennisplein Gehandicaptensector gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren.
Ik ga akkoord met het plaatsen van cookies (inclusief tracking cookies).
Niet akkoord en lees meer